Bisschoppen

Al 138e jaar hét jaarboek met alle katholieke adressen in Nederland: van parochies tot katholieke pers, van kloosters tot katholieke zorginstellingen, met namen van pastores en directie. De almanak wordt jaarlijks gecheckt op onjuistheden/wijzigingen en is voorzien van interessante artikelen voor kerkelijk betrokkenen.

Een realistisch en diepgaand portret van de nieuwe Paus Leo XIV. Wie is Robert Francis Prevost, de relatief onbekende augustijn die als paus Leo XIV bijna anderhalf miljard katholieken moet leiden? BRIAN HEFFERNAN biedt in dit boek een historische levens beschrijving waarin de opeenvolgende contexten van Prevosts leven en werken centraal staan: Chicago, Peru, Rome. En door alles heen de Orde van Sint-Augustinus, waar Prevost lid van is. Door uit te zoomen en naar de verschillende contexten te kijken lukt het de Nederlandse historicus Heffernan om juist dichter bij paus Leo XIV te komen, mede omdat zijn verhaal gebaseerd is op uitgebreid bronnenmateriaal, inclusief zeldzame augustijnse bronnen. Een realistisch en diepgaand portret van de nieuwe paus.

Wat betekent het om een missionaire kerk te zijn in deze tijd? Hoe kunnen parochies in een snel veranderende samenleving de kostbare schat van het geloof blijven doorgeven? Dit boek biedt een inspirerende en praktische bijdrage aan die zoektocht vanuit het perspectief van katholieke parochies. Een breed scala aan thema’s komt aan bod: van evangelisatie tot de kracht van schoonheid, van catechese tot diaconie, van goed leiderschap tot een levende geloofscultuur. Steeds worden de inzichten vertaald naar de concrete praktijk van parochies en geloofsgemeenschappen. Met reflectievragen aan het einde van elk hoofdstuk nodigt dit boek uit tot gesprek, bezinning en gezamenlijke vernieuwing. Het is een stimulans en bemoediging voor pastores, vrijwilligers en allen die bouwen aan een gastvrije geloofsgemeenschap. Het Centrum voor Parochiespiritualiteit (CPS) is een dienstencentrum voor parochies in Nederland. Tim Schilling (1965), pater Jim Schilder sss (1956) en Mirjam Spruit (1974) zijn alle drie theoloog en verbonden als stafmedewerkers aan het CPS.

Vrede zij met u! Met die woorden stapte paus Leo XIV uit de coulissen van de Sint Pieter, het wereldtoneel op. Wie is deze eerste paus uit de Verenigde Staten? Waarom is Robert Francis Prevost meer een zoon van Zuid-Amerika? Wat kunnen we van hem als augustijn verwachten? En waarom zijn die eerste woorden van vrede zo veelzeggend voor hem en wat is de betekenis van zijn pausschap voor de wereld? Theologen uit Nederland en Vlaanderen schetsen in deze bundel een eerste beeld van deze paus: zijn achtergrond en zijn levensverhaal, de betekenis van zijn naam, zijn verhouding tot paus Franciscus, zijn visie op het synodaal proces en op de rol van vrouwen en zijn oproep tot vrede voor kerk en wereld in een tijd van oorlogen. Onder redactie van Leo Fijen en Anton ten Klooster (Tilburg University). Met de volledige tekst van de eerste toespraak van paus Leo XIV, met bijdragen van bisschop Gerard de Korte, Frank G. Bosman, Brian Heffernan, Monique de Witte, Gerben Zweers O.S.A., Stephen van Beek, Zr. Marie-Madeleine Maas O.S.A. en Theo Salemink.

In deze encycliek spoort paus Franciscus 'iedereen die verantwoordelijk is voor economische, politieke en sociale kwesties' en 'alle mensen van goede wil' aan om 'beschermers van de schepping' te zijn. Hij schrijft over een 'cultuur van verspilling' die ons ongevoelig heeft gemaakt voor de verkwisting van grondstoffen. Tegen de achtergrond van de armoede en honger in de wereld is dit een schreeuwend onrecht. De paus heeft het over een 'integrale ecologie' waarin zorg voor de schepping en zorg voor de armsten onlosmakelijk met elkaar zijn verbonden. Het is een indringend en confronterend document want de paus stelt niet alleen regeringsleiders verantwoordelijk voor het milieu, maar ieder mens in zijn eigen omgeving. Verbeter de wereld, begin bij je zelf, begin nu...

In deze uitgave van Kerkelijke Documentatie komen drie bijzondere teksten uit de laatste jaren van paus Franciscus bij elkaar. Het betreft thema’s die hem na aan het hart lagen als geloof en vertrouwen, hoop en liefde. Daarmee vormen ze samen een indrukwekkende nalatenschap van paus Franciscus die op 21 april 2025 overleed. Deze uitgave bevat de exhortatie ‘Het is het vertrouwen’, de bul voor het Jubeljaar 2025 ‘De hoop stelt niet teleur’ en de laatste encycliek van paus Franciscus ‘Hij heeft ons liefgehad’.

Er is veel aan de hand in de wereld: hittegolven, oorlogen en overstromingen en ondertussen wonen er eenzame mensen bij ons in de straat. Iedereen heeft het over klimaatverandering en duurzaamheid, maar wat is er nou echt aan de hand? En hoe gaan we ermee om? Paus Franciscus schreef in een lange brief (Laudato Si') dat de aarde ons gezamenlijk huis is. In dit huis is alles met elkaar verbonden. We hebben een verbinding met andere mensen, dieren, natuur en onze Schepper. Wat we de natuur aandoen, doen we ook onze medemens aan. De paus roept ons op om samen te zorgen voor het huis waar we in leven. Lees er alles over in deze ingekorte, vereenvoudigde versie van zijn brief.

Alom is bekend dat Augustinus dit belangrijke werk over de stad van God geschreven heeft, maar je moet zoeken naar iemand die weet wat erin staat. Het kolossale werk is in het Nederlands één keer eerder vertaald maar met zijn 662 hoofdstukken is die uitgave lastig te hanteren en is de taal niet meer van deze tijd. Classicus Chris Dijkhuis heeft, om het werk toegankelijk te maken, gekozen voor een combinatie van vertalen en samenvatten en er een tweejarige kalender in boekvorm van gemaakt. Naast registers van namen, bijbelplaatsen en geciteerde auteurs is er ook een zeer uitgebreid register van onderwerpen. Het is een uniek en waardevol boek voor professionals en geïnteresseerde leken van alle gezindten. Chris Dijkhuis studeerde klassieke taal- en letterkunde, waardoor hij in aanraking kwam met De civitate Dei van Augustinus. Na 34 jaar en een religieuze zoektocht viel het kwartje van zijn oude liefde. Op 1 februari 2014 begon hij aan zijn ‘opus magnum’ om dit invloedrijke werk van de westerse cultuur opnieuw vanuit het Latijn te vertalen en toegankelijk te maken.

Paus Franciscus is geliefd, bij katholieken en protestanten, bij kerkgangers en zoekers buiten de kerken, bij gelovigen en ongelovigen. Die populariteit heeft alles te maken met zijn persoonlijkheid: zonder dure woorden, dicht bij de mensen, dienstbaar aan de armen en vluchtelingen, streng tegen wereldleiders zonder geweten, luisterend naar hen die geen stem hebben in kerk en wereld, kwetsbaar over zijn eigen fouten en zonden, steeds pratend met relativering en humor over zichzelf. Paus Franciscus spreekt de taal van ons allen, ook in zijn officiële documenten. Voor altijd worden zijn woorden bewaard in vele harten. ‘De Kerk als veldhospitaal, De herder moet ruiken naar zijn schapen, Wie ben ik om te oordelen, De sacramenten zijn geen beloning voor perfecte gelovigen, maar een krachtig medicijn voor de zwakken.’ Zomaar wat uitspraken die inmiddels tot de woordenschat van ons allemaal behoren. Nikolaas Sintobin is net als de paus jezuïet en verzamelde de mooiste teksten uit interviews, gesprekken en encyclieken. Hij is dankbaar voor wat paus Franciscus ons heeft geschonken. Tijdens het ziekbed van de paus in 2025 heeft Sintobin de mooiste citaten bij elkaar gezet, eerst op internet. In dit boek zijn ze gebundeld om te lezen en steeds weer geïnspireerd te raken. Nikolaas Sintobin plaatst alles ook nog eens in een context met een inleiding en een literatuurlijst. Daarmee is deze bescheiden bundel een onmisbare kennismaking met de populaire paus Franciscus. Nikolaas Sintobin, jezuïet, internetpastor en schrijver is gespecialiseerd in ignatiaanse spiritualiteit en verbonden aan het Ignatiushuis in Amsterdam. Hij is verantwoordelijk voor de gebedspodcast biddenonderweg.org. Hij publiceerde ondermeer Op het kompas van de vreugde, Bidden met de Bijbel en Vertrouw op je gevoel.